WOJCIECH WILCZYK "NIEWINNE OKO NIE ISTNIEJE" - Łódź

Galeria Atlas Sztuki prezentuje wystawę fotografii Wojciecha Wilczyka z cyklu Niewinne oko nie istnieje.

"W sumie bardzo prosty pomysł - sfotografować budynki synagog i domów modlitwy, czy też w wielu przypadkach ich pozostałości. Pomimo świadomości, że wiele z budynków kultu religijnego Żydów popadło przez lata w ruinę, wiele zostało zaadaptowanych na inne cele (biblioteki, domy kultury, kina, warsztaty rzemieślnicze - wymieniając tylko te najmniej zaskakujące), 'inwentaryzacja', jakiej dokonał Wilczyk, robi porażające wrażenie.(...)

Jednak projekt Wilczyka nie składa się tylko z setek fotografii przedstawiających aktualny stan dawnych synagog i domów modlitwy. Jego częścią są także opisy miejsc, w których zlokalizowano obiekty żydowskiego kultu religijnego oraz zapisy rozmów, jakie z napotkanymi w trakcie wykonywania zdjęć osobami przeprowadził artysta.(...) Fotografie wraz z opisami miejsc i zapisami rozmów tworzą złożony, wieloznaczny projekt.(...)" (Jacek Michalak)

"Wojciech Wilczyk konsekwentnie odwołuje się do historii topograficznego zapisu dokumentalnego, próbując na swój sposób przedstawić pamięć miejsc. W zdjęciach z serii Niewinne oko nie istnieje Wilczyk fotografuje pożydowskie bożnice, midrasze i prywatne domy modlitwy, których w obecnych granicach Polski jest nie więcej niż 350. Pejzaż architektury z różnych okresów żydowskiej historii w Polsce przecina się z aktualnym wykorzystaniem pozostawionych budynków służących jako biblioteki publiczne, remizy strażackie, hurtownie i składy, supermarkety, opuszczone i niszczejące magazyny dawnych Spółdzielni Rolniczych. Ten szczególny atlas widoków 'uzupełnia' to, co do tej pory było wyparte z krajobrazów spod znaku 'fotografii ojczystej', której twórcy wzorowali się ostatecznie na niemieckiej 'Heimatfotografie'.

Uciekając od patosu i motywu kalendarzowej pamiątki z podróży do Polski, Wilczyk tworzy zapis form z przeszłości, które pozornie wrosły we współczesny pejzaż, ale wciąż od niego odstają, budząc pamięć powikłanej przeszłości. Fotografia staje się wehikułem dla pamięci, oko fotografa przygląda się temu, co zwykle pozostaje ukryte; temu, co jako codzienne staje się niewidoczne.(...)" (Adam Mazur)